Lymfedrainage en Oedeemtherapie

Wat is lymfe-oedeem?

Het lymfesysteem speelt een belangrijke rol in ons lichaam; het zorgt voor de productie en afvoer van lymfevocht. Dit lymfevocht is zeer belangrijk voor ons immuunsysteem  en het transport van eiwitten. Het lymfsysteem bestaat naast het bloedvatstelsel en zorgt voor afweer en extra vocht afvoer. Indien een probleem ontstaat in de afvoer van lymfvocht kan men lymfoedeem ontwikkelen, dit is een abnormale ophoping van vocht en eiwitten in het weefsel.

Lymfoedeem kan een primaire oorzaak hebben. Dit is een aangeboren vorm waarbij er sprake is van te weinig lymfvaten of als die vaatjes niet optimaal werken. Je ziet dit oedeem meestal in de voeten en benen. Soms bestaat het vlak na de geboorte, maar meestal merk je het tussen de puberteit en 35 jaar. De aanleiding is dan een verwonding of zelfs een simpele muggenbeet, die het latente lymfoedeem activeert.

Secundair lymfoedeem komt door beschadiging van het lymfstelsel, bijvoorbeeld na een operatie of ongeval  waarbij het lymfsysteem wordt beschadigd, het verwijderen van lymfklieren bij kanker, maar ook als gevolg van stress en dystrofie.

Veneus oedeem / chronische veneuze insufficiëntie (CVI)

In alle gevallen is de terugstroom van het veneuze bloed naar het hart verstoord, en zal op kortere of langere termijn CVI ontstaan. Er is een te hoge druk aanwezig in het veneuze gedeelte van de bloedsomloop. Oorzaken hiervan zijn bijvoorbeeld spataderen of een te hoge bloeddruk.

Oedeem is een vroeg symptoom van CVI.  Dit oedeem neemt in de loop van de dag toe. Veneus oedeem ontstaat als er schade of afwijkingen zijn aan het bloedvatenstelsel, met name in de aderen (venen). Hierdoor blijft er meer vocht achter in het weefsel, waardoor een ‘zacht’ of ‘pitting’ oedeem ontstaat. Veneus oedeem is te herkennen aan de indrukbaarheid (waarbij een kuiltje blijft staan) en dat het vermindert bij hoog leggen van de betreffende ledenmaten.

Ten gevolge van overbelasting van het lymfestelsel zal bij CVI op den duur secundair lymfoedeem ontstaan.

Lipoedeem

Een derde, minder voorkomende vorm is lipoedeem. Bij deze aandoening verzamelt het vocht zich rond de vetcellen. Kenmerkend voor deze vorm van oedeem is dat bij diëten de omvang van de aangedane ledematen niet afnemen terwijl de rest van het lichaam wel afvalt. Verder komt het vooral bij vrouwen voor en gaat het gepaard met onduidelijke pijnklachten.

 Meest voorkomende symptomen:

  • Pijn in de (opgezwollen) benen of armen
  • Een vermoeid en zwaar gevoel
  • Tintelingen
  • Zwelling
  • Beperkingen in bewegen
  • Beperkingen in het dagelijks functioneren
  • Gewrichtsproblemen, zonder aanwijsbare oorzaak
  • Problemen bij lopen (door schurende huid)
  • Cellulitis (sinaasappelhuid)

Behandelmogelijkheden

  • Voorlichting en advies ten aanzien van preventieve maatregelen, huidverzorging, het dragen van therapeutisch elastische kousen en het omgaan met beperkingen in de dagelijks leven
  • Manuele lymfdrainage, een zachte massage techniek, waarbij de afvoer van lymfvocht gestimuleerd wordt
  • Ambulante compressietherapie (zwachtelen) of therapeutisch elastische kous ter onderhoud
  • Oedeem/fibrose handgrepen
  • Bewegings/ademhalingsoefeningen
  • Zelfmanagement

Wat willen we bereiken?

  • Verminderen van oedeem
  • Verbeteren functie en mobiliteit
  • Verbeteren van het immuunsysteem en afname van infectiegevaar
  • Verminderen van littekenweefsel, fibrose en bindweefsel
  • Verbeteren van de algemene belastbaarheid

Floor Akkerman is bij ons gespecialiseerd in oedeemtherapie, voor verdere vragen over deze therapie kunt u bij haar terecht.

Links